قمار بزرگ مروان برقوتی

این فرد تروریست که از سوی دادگاه غیرنظامی اسرائیل به جرم قتل به پنج حبس ابد محکوم شده، اعتصاب غذای دسته‌جمعی و چشم‌گیر رهبر کنارگذاشته‌شده‌ی فتح به همراه زندانیان فلسطینی، قمار خطرناکی برای مقاصد سیاسی است.

دست کم ۱۱۸۷ زندانی فلسطینی زندان‌های اسرائیل روز دوشنبه اعتصاب غذایی بدون تاریخ خاتمه را آغاز نمودند. همزمان، هزاران فلسطینی به خیابان‌ها ریختند تا همبستگی خود را با اعتصاب‌کنندگان اعلام کنند و در برخی از مناطق میان تظاهرکنندگان و مأموران امنیتی اسرائیل زد و خورد ایجاد شد.

تاریخی که برای شروع اعتصاب در نظر گرفته شده، اتفاقی نیست، و این اعتصاب نیز اتفاقی و بر اثر تشنج‌های تازه و بحران میان زندان‌بانان اسرائیل و زندانیان فلسطینی شروع نشده است.

ثبتنام برای دریافت خبرنامه روزانه از طریق ایمیل ثبتنام

۱۷ آوریل «روز حمایت از زندانیان» فلسطینی است و اعتصاب غذا عمدا برای این تاریخ در نظر گرفته شد تا از حمایت تظاهرکنندگان برخوردار شود.

این اعتصاب، گامی سیاسی است و از سوی مروان برقوتی، رهبر فتاح که مایل به ابراز قدرت خود هم از سویه‌ی مهارت برنامه‌ریزی و هم از سویه‌ی عظمت، به تمام طرف‌های درگیر در سیاست‌های فلسطینی است، با دقت طرح‌ریزی شده است.

برقوتی، که از ۲۰۰۲ در زندان به سر می‌برد و در دادگاه غیرنظامی اسرائیل به جرم طراحی حملات تروریستی مرگبار در انتفاظه‌ی دوم، به پنج حبس ابد محکوم شده است، معمولا در حمایت از زندانیان فلسطینی صراحت نداشته است.در پانزده سال گذشته در کارزارهای حقوق زندانیان فلسطینی خاموش مانده است و از قبول هر گونه فشاری به پیوستن اعتصاب‌ غذا در همبستگی با زندانیان فلسطینی در زندان‌های اسرائیل خودداری کرده است.

اکنون چه اتفاق تازه‌ای افتاده است؟ چه چیزی باعث شد که رهبر فتاح دست به چنین اقدام جسورانه‌ای بزند؟

پاسخ در ناخشنودی وی از رهبری کنونی فتاح و به خصوص رئیس هشتاد ساله‌ی تشکیلات خودگردان فلسطین، محمود عباس که سخت کوشیده است تا نقش و نفوذ او را در سلسله‌ مراتب قدرت کاهش دهد، نهفته است.

برقوتی بر آخرین پله‌ی نردبان قدرت فتاح نشسته است، در کمیته‌ی مرکزی، اما آنها که در درون جنبش مدعی «دوستی» با وی هستند، با استفاده از روندها و دیگر معیارها، توانسته‌اند تمامی حامیان او را حلقه‌ی قدرت حزب خارج کنند و او را منزوی سازند. برقوتی همچنین انتظار داشت عباس به وی منصبی در رده‌ی بالا بدهد، مثلا به عنوان نایب خود، اما در ماه‌های گذشته عباس خلاف آن عمل کرده است، و رئیس تنظیم، شاخه‌ی نظامی حزب فتاح را دور زده و به جای او مقام جبرئیل رجوب و محمود العلول را ارتقا داده است.

محرم‌های برقوتی انکار می‌کنند که اعتصاب غذای کنونی مانوری سیاسی باشد و می‌گویند مطالباتی که از سوی برقوتی و همراهان وی در اعتصاب به سرویس زندان‌های اسرائیل داده شد، شش ماه پیش و پیش از انتخابات کمیته‌ی مرکزی فتاح که بن‌بست سیاسی فعلی را باعث شده، تنظیم گردیده است.

و حقیقت دارد که مذاکرات میان مقامات اسرائیلی و زندانیان حول این مطالبات بیش از شش ماه پیش آغاز شد. با این وجود، این اعتصاب غذای چشمگیر و پر سر و صدا، برقوتی به حاشیه‌رانده‌شده را یک بار دیگر به میانه‌ی سیاست‌های درون‌حزبی‌ فتاح کشاند. باورش سخت است که این شرایط، ناخواسته پیش آمده باشد.

حدود دو دهه از زمانی که برقوتی در نقش رئیس بدنام تنظیم، در میان تفنگداران وفادار و بی‌رحم خود می‌ایستاد. اکنون وی ۵۸ ساله است، پدربزرگ است، و عاملی است که شبکه‌ی وسیعی از حامیان فعال را در بیرون از دیوارهای زندان دارد. روزی که اعتصاب غذا آغاز شد، یک مقاله، که گفته می‌شود به قلم وی است، در نیویورک تایمز منتشر شد و در آن وی توضیح می‌دهد که چرا دعوت به چنین اعتصابی کرده است. به این معنا که این مقاله، همراه با اقدامات متعدد دیگری که بیرون از زندان در حمایت از اعتصاب غذا انجام شد، از پیش و با دقت بسیار و برای جذب حداکثری حمایت نه تنها در میان مردم فلسطینی بلکه در جهان، طراحی شده است.

مطالبات برقوتی – تلفن‌های عمومی در بندهای امنیتی، برقراری دوباره‌ی دو ملاقات در ماه، برقراری دوباره‌ی امکان تحصیل دانشگاهی برای زندانیان – همه به دقت طرح شده‌اند تا در نظر عموم فلسطینیان و رهبری سیاسی ایشان، هیچ شکی نماند که خواسته‌های وی هیچ سویه‌ی خودخواهانه ندارد. تقریبا تمامی رهبران فتاح و حماس زمانی را در زندان‌های اسرائیل زندانی بوده‌اند و همه، حتی اگر به خاطر جذب توجه عمومی در مرکزیت صحنه‌ی سیاسی از وی دلخورند، مطالبات برقوتی را منصفانه ارزیابی می‌کنند.

سرنوشت چالشی که برقوتی و همراهانش آغاز کرده‌اند، و ریسک بازگشت به مرکز صحنه‌ی سیاست با استفاده از مسائل زندانیان، تا هفته‌ها مبهم خواهد ماند. تنها در آن زمان است که می‌توان دانست ابعاد حمایتی که وی در میان زندانیان و ورای زندان به دست آورد، چقدر خواهد بود.

رقم ۱۱۸۷ نفری زندانیان در روز اول اعتصاب نمایشی احترام برانگیز است، بیش از آنچه اسرائیلی‌ها توقع داشتند، اما کمتر از آنچه فلسطینی‌ها تصور می‌کردند. در همین راستا، هزاران نفری که در تظاهرات روز حمایت از زندانیان به خیابان‌ها آمدند، نشان‌ از موفقیت داشت اما نه موفقیتی چشم‌گیر. همه‌ی زندانیان فتاح به اعتصاب نپیوسته‌اند، برخی به این خاطر که گمان دارند برقوتی از ایشان برای مقاصد سیاسی خود استفاده می‌کند. حامیان برقوتی، از سویی، می‌گویند که این زندانیان «نیروی ذخیره‌»ی اعتصاب هستند و در مراحل بعدی به صحنه خواهند آمد تا فشار بر مقامات اسرائیلی را ادامه دهند.

زندانیان حماس نیز، اگر چه حمایت خود را اعلام کرده‌ و گفته‌اند به زودی به اعتصاب خواهند پیوست، در حال حاضر هنوز نپیوسته‌اند، و مانع ایشان نیز همان تردید در مقاصد برقوتی در «دزدیدن صحنه» است.

به همین شکل، هنوز زود است که بگوییم این اعتصاب در میان مردم فلسطینی از چه مقدار حمایت برخوردار خواهد شد، و تشکیلات خودگردان فلسطینی و نیروهای امنیتی‌اش چه برخوردی پیش خواهند گرفت.

آیا برقوتی و حامیان‌اش در جذب شمار بیشتر معترضین در هفته‌های آینده موفق خواهند بود؟ آیا تشکیلات خودگردان فلسطین به این اقدامات «مردمی» خواهد پیوست یا مانع آن خواهد شد.

متن کامل را در لینک زیر مطالعه کنید

http://www.timesofisrael.com/marwan-barghoutis-great-gamble/