حلقۀ صلح یهودیان کانادایی به دور مسجدی که سوء قصد انجام شد

در پی تیراندازی در مسجدی در کبک که شش نفر طی آن کشته شدند، خاخام یائیل اسپلانسکی از تورنتو طرح همبستگی ترامذهبی را به میان آورد.

روز جمعه، به دنبال تیراندازی مرگبار در مسجد شهر کبک هنگام عبادت مسلمانان حاضر در مسجد که در ۲۹ ژانویه روی داد، صدها تن از یهودیان و دیگر کانادایی‌ها در نمایشی از همبستگی ترامذهبی با مسلمانان، در سراسر کانادا «حلقه‌ی صلحی» دورتادور مساجد بستند.

الکساندر بیزونت، ۲۷ ساله، فرانسوی کانادایی که به داشتن دیدگاه‌های راست افراطی ملی‌گرایانه شناخته می‌شد، به جرم شش قتل عمد و پنج اقدام به قتل در این حادثه که به مرگ شش نفر و مجروح شدن ۱۹ نفر منتهی شد، دستگیر شد.

ثبتنام برای دریافت خبرنامه روزانه از طریق ایمیل ثبتنام

این حلقه‌ی انسانی، به ابتکار یائیل اسپلانسکی، از خاخام‌های ارشد کنیسه‌ی شکوفه‌ی مقدس تورنتو شکل گرفت.

پس از طرح این ایده از سوی اسپلانسکی دی میان همکاران خود که به کثرت مذهبی اعتقاد دارند، و دریافت حمایت شورای خاخامی تورنتو، بسیاری از کنیسه‌های شهر با همکاری یکدیگر مردم را دعوت کردند تا در ظهر روز جمعه از خانه‌ها بدر آیند و دورتادور هفت مسجد در سراسر کلان‌شهر تورنتو حلقه‌ای انسانی ایجاد کنند. تمامی این مساجد از این اقدام استقبال کردند، و در مواردی، کلیساهای محلی در این حرکت فرامذهبی شرکت نمودند.

حلقه‌های صلح و همبستگی در مساجد همچنین روز جمعه در دیگر شهرهای کانادا، از جمله اتاوا، ادمونتون، مونتریال، هالیفکس و سنت جان تشکیل شد.

خاخام جراد گراور گفت به ایسناید تورنتو گفت «درد آنها، درد ماست». روز جمعه، گراور به تظاهراتی که در بنیاد اسلامی تورنتو برگزار شد، شرکت کرد.

گراور، در سخنانی که در کنیسه‌ی بت تیکواه ایراد کرد گفت «این مردم، دوستان ما هستند. اگر به آنها حمله کنید، به ما حمله کرده‌اید. ما در کنار آنها و پشتیبان آنها هستیم».

اسپلانسکی به تایمز اسرائیل گفت که ایده، پس از ارسال نامه‌ای برای ابراز تأسف به مرکز فرهنگ اسلامی کبک، و جمعیتی مسلمانی که هدف حمله قرار گرفتند، به ذهن‌اش رسیده است.

اسپلانسکی گفت «کلمات، خالی‌اند. و ناگهان به ذهن‌ام رسید که چگونه دو سال پیش، پس از حلمه‌های مرگبار علیه یهودیان در پاریس و کپنهاک، مسلمان‌ها حلقه‌ی صلح‌ای دورادور کنیسه‌ای در اوسلو، نروژ کشیدند. با خود گفتم ما هم می‌توانیم این کار را در اینجا بکنیم، از سوی یهودیان و برای نمایش همبستگی با مسلمانان».

خاخام آدام کاتلر از کنیسه‌ی بت تزیدک نیز به حلقه‌ی صلح بنیاد اسلامی تورنتو پیوست. وی به اینساید تورنتو گفت که حمله‌ای که در کبک سیتی روی داد «سبعانه» بود.

کاتلر گفت «بی تردید، از ارزش‌های یهودیت، عطوفت به همسایگان، مبارزه علیه نارواداری و نفرت است و برای انجام آن می‌بایسد شانه‌ به شانه‌ی جامعه‌های در خطر و آسیب‌پذیر که احساس ترس می‌کنند، ایستاد».

اسپلانسکی و ۲۵۰ تن دیگر، هنگامی که عبادت‌گران در داخل محل برای نماز جمعه جمعه شده بودند، دورادور مرکز امداد‌الاسلامی حلقه بستند. کنیسه‌ی شکوفه‌ی مقدس با مسجد از پیش دارای ارتباط بود و کلاس‌های تکلیف پسرانه و دخترانه‌ی این کنیسه دوشنبه‌ی پیش از آن به عنوان بخشی از برنامه‌ی مطالعات ادیان خود از این محل دیدن کرده بودند.

اسپلانسکی گفت «آنجا، برای بچه‌های پیتزای حلال (کوشر) آماده داشتند. برخوردشان بسیار شیرین و صمیمانه بود».

پس از ختم مراسم عبادت، حلقه‌ی صلح باز شد و مردم همه به مقابل در مسجد آمدند و به نمازگزاران خوشامد گفتند و سرودهای صلح خواندند، از جمله سرودی از موش بن آری، آوازخوانان و ترانه‌سرایان اسرائيلی «اود یائو شالوم آلینو» که عبارت صلح به عربی را نیز در ترانه می‌خواند.

اسپلانسکی گفت «برخی از جماعت حاضر در مسجد شگفت‌زده بودند و به شدت منقلب شدند. بسیاری اشک در چشم داشتند. جوان‌ترها تلفن‌هاشان را بیرون آوردند و عکس و فیلم گرفتند تا به عنوان شاهد و خاطره‌ای از این مراسم همراه داشته باشند».

خاخام گفت «یکی از رهبران جماعت، مردی به نام محمد، به من گفت از دیدن مردمی از سنین مختلف که به اینجا آمده‌اند، بسیار مشعوف است، پیرانی که با عصا آمده‌اند و بچه‌هایی که در کالسکه‌اند. پدرومادرها بچه‌ّهای کوچک‌شان را برای شرکت در این مراسم از مدرسه و مهد کودک با خود آورده بودند».

امام یوسف بدعت از بنیاد اسلامی تورنتو از حمایت «برادران و خواهران یهودی» استقبال کرد.

بدعت به اینساید تورنتو گفت «آنها به پشتیبانی از ما ایستاده‌اند».

وی گفت «من به عنوان یک کانادایی ، به عنوان یک مسلمان، و به عنوان انسان، احساس غرور می‌کنم که چنین جان‌های شیفته‌ای در میان ما هستند و که درک می‌کنند و دست یاری دراز می‌کنند».

چندین تن از نمازگزاران مسلمان از خاخام‌ها دعوت کردند که به مسجد وارد شوند و سخنرانی کنند. اسپلانسکی نیز دعوت شد تا ضمن مراسم نماز در مرکز امدادالاسلامی سخن بگوید. این اولین بار بود که نه تنها یک خاخام، بلکه یک زن، به چنین افتخاری در این مسجد بخصوص نائل می‌شد.

اسپلانسکی گفت «کاملا غیرمترقبه بود. دست‌ام را گرفتند و از میان حلقه‌ی صلح بیرون کشیدند و از من خواستند بروم سخنرانی کنم. من از واقعه‌ای که روی داد ابراز تأسف کردم و گفتم که تنها نیستند، که ما پیشتیبان آنها هستیم و در کنار ایشان ایستاده‌ایم. ما خوش‌بخت‌ایم که در کشوری زندگی می‌کنیم که به آزادی‌های مذهبی احترام می‌گذارد و هرگز نمی‌بایست از قدم گذشتن به خانه‌ی خدا هراس داشته باشیم».

خاخام همچنین خطاب به کسانی که بیرون مسجد و در حلقه‌ی صلح ایستاده بودند مستقیما گفت می‌بایست حرف و دعا را به عمل تبدیل کرد. وی همچنین تأکید کرد که این حلقه به معنای تظاهرات سیاسی نیست، بلکه به معنای «عبادتی است که به عمل درآمده است».

به باور اسپلانسکی، جماعت کنیسه‌ی وی و یهودیان کانادا خوشحال‌اند که در این فرصت توانستند احساسات پنهان خود را نسبت به حمله‌ی کبک سیتی و نیز اتفاقاتی که در مرزهای جنوبی کشور می‌افتد، براز کنند.