تاکید آلمان و فرانسه بر «اصلاح» برجام به جای لغو و خروج از آن
رئیس جمهور فرانسه از توافق هستهای با ایران جانبداری کرده و همزمان صدراعظم آلمان با تأکید بر پایبندی این کشور به برجام، از لزوم توافقی دیگر با ایران، از جمله بر سر برنامه موشکی و نفوذ این کشور در سوریه، سخن گفت.
رئیس جمهور فرانسه از توافق هستهای با ایران جانبداری کرده و آن را تضمینی برای کنترل فعالیتهای هستهای ایران دانسته است. این در حالیست که برخی از مسئولان جمهوری اسلامی احتمال خروج آمریکا از برجام را قطعی میدانند. همزمان صدراعظم آلمان با تأکید بر پایبندی این کشور به برجام، از لزوم توافقی دیگر با ایران، از جمله بر سر برنامه موشکی و نفوذ این کشور در سوریه، سخن گفت. مرکل از اسرائیل نیز خواست که اسناد خود را فورا در اختیار آژانس اتمی بگذارد.
به گزراش رادیو آلمان، امانوئل مکرون، رئیس جمهور فرانسه روز چهارشنبه ۲ مه (۱۲ اردیبهشت) در دومین روز سفر خود به استرالیا در یک نشست خبری از پایبندی فرانسه به توافق هستهای با ایران سخن گفت.
رئیس جمهور فرانسه در عین حال الزام تدقیق و تکمیل توافق هستهای را نفی نکرده است. سخنان رئیس جمهور فرانسه در واکنش به سخنان و تصمیم احتمالی دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا در رابطه با توافق هستهای سال ۲۰۱۵ است.
رئیس جمهور آمریکا قرار است تا روز ۱۲ ماه مه (۲۲ اردیبهشت) تصمیم دولت این کشور را درباره خروج یا ماندن در توافق هستهای با جمهوری اسلامی ایران اعلام کند.
مکرون به خبرنگاران گفته است: «تصمیم [آمریکا] هر چه باشد، ما باید خود را برای مذاکرات گستردهتری آماده کنیم… چون به باور من هیچکس خواهان جنگ در منطقه نیست و هیچکس خواهان افزایش تنش در این منطقه نیست.»
رئیس جمهور فرانسه توافق هستهای را محصول یک سری مذاکرهی مهم دانسته و آن را بهترین امکان برای کنترل و رصد کردن فعالیتهای هستهای جمهوری اسلامی ارزیابی کرده است. او از همه کشورهای شرکتکننده در مذاکرات هستهای با ایران خواسته است به آن پایبند بمانند.
همزمان آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان، در پی اتهامات مطرح شده اخیر نتانیاهو علیه ایران و با وجود تردیدهای جدی آمریکا و مخالفت اسرائیل با برجام، میخواهد توافق اتمی با جمهوری اسلامی را حفظ کند.
صدراعظم آلمان روز چهارشنبه (۲ مه/ ۱۲ اردیبهشت) در برلین گفت: «موضع ما این است که توافق لغو نشود».
خانم مرکل اما در عین حال تأکید کرد که گفتوگوها با ایران بایستی برای رسیدن به توافقی دیگر گسترش یابند، زیرا کماکان به گفته او، مشکلاتی با نفوذ جمهوری اسلامی در سوریه، برنامه موشکی این کشور و وضعیت آینده پس از خاتمه دوران ده ساله برجام وجود دارد.
صدراعظم آلمان افزود: «برای همین بایستی جداگانه گفتوگو کرد». او همچنین تأکید کرد که این موضع تا حد زیادی “موضع مشترک” اتحادیه اروپاست.
صدراعظم آلمان در سخنان روز گذشته خود همزمان از اسرائیل خواست خیلی سریع اطلاعات خود درباره برنامه احتمالی اتمی ایران را در اختیار آژانس بینالمللی انرژی اتمی بگذارد تا این اطلاعات بتوانند در آنجا مورد بررسی قرار بگیرند. خانم مرکل گفت: «زیرا دقیقا در اینجاست که کنترلها و بازرسیها انجام میگیرند».
احتمال خروج آمریکا
محمدباقر نوبخت، سخنگوی دولت و معاون حسن روحانی احتمال خروج آمریکا از توافق هستهای را بسیار زیاد ارزیابی میکند.
نوبخت از تاثیرات خروج آمریکا از توافق هستهای بر شرایط حاکم بر ایران سخن گفته است. سخنگوی دولت و معاون رئیس جمهور در “مراسم بزرگداشت مقام معلم” درباره سیاست ترامپ در قبال توافق هستهای از جمله چنین گفته است: «تا ۲۲ اردیبهشت ماه، به احتمال قوی آمریکا از برجام خارج میشود و ما باید منتظر متفاوت شدن اوضاع کشور باشیم.»
سخنگوی دولت روحانی توضیح بیشتری پیرامون “متفاوت شدن اوضاع کشور” عرضه نکرده و صرفا تاکید کرده: «آماده متفاوت شدن فضا هستیم و تدابیر و بودجه های لازم را برای روزهای متفاوت با امروز، آماده کردهایم.»
تهدید ایران به خروج از برجام
در عین حال برخی از مسئولان جمهوری اسلامی ایران نیز اعلام کردهاند که در صورت خروج آمریکا از توافق هستهای، ایران نیز دلیلی برای ادامه آن نمیبیند.
خبرگزاری مهر، به عنوان نمونه روز ۱۱ اردیبهشت به نقل از علاءالدین بروجردی، رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نوشت: «اگر تحریمها یک بار دیگر برقرار شود، طبیعی است هیچ توجیهی برای افکار عمومی ملت، دولت و مجلس شورای اسلامی ایران در ادامه راه، وجود نخواهد داشت.»
این در حالی است که برخی دیگر از مسئولان جمهوری اسلامی پایبندی یا خروج آمریکا از برجام را موضوع مهمی نمیدانند.
محمدجواد جمالی نوبندگانی، نماینده مردم فسا در مجلس شورای اسلامی، به غیرقابل پیشبینی بودن سیاستها و تصمیمهای ترامپ اشاره کرده و گفته است که خروج آمریکا از برجام تغییر زیادی ایجاد نمیکند.
