مردی که تحت درمان پزشک اسرائیلی اسرا-اید بود مدام سوال می کرد «راستش را بگو. دکتر، واقعن، یهودی ست؟»

لزبوس، یونان – (جی تی آی) – همچنان که قایق کوچک لاستیکی پر از پناهنده های سوری و افغانستانی از میان دریای تیره ظاهر شد تا روی سنگریزه های ساحل متروک پهلو بگیرد، اولین کسانی که به پناهجوهای پریشان و ترسیده خوش آمد گفت دو اسرائیلی بودند.

ماجدا کاردوش، 27 ساله، پرستار از ناصریه، چندین بار به عربی به پناهجوهایی که پس از سفری ترسناک از ترکیه به جزیره یونانی رسیده بودند و با اشک شوق از قایق به ساحل می دویدند، فریاد زد «کسی نیاز به پزشک دارد؟»

همکار او، تالی شالتیل، 31 ساله، پزشک اهل اورشلیم، تا زانو در آب ایستاده بود و به دختربچه چهارساله که با لباس های خیس از سرما می لرزید کمک می کرد. به بازوهای بچه دو بازوبند نجات بسته بودند. اگر قایق سرنگون شده بود، این بازوبندها کمکی به نجات بچه نمی کرد.

کاردوش و شالتیل عضو یک گروه کوچک از داوطلبان اسرائید هستند که یک سازمان غیردولتی اسرائیلی است و به صدها هزار پناهنده و مهاجر که به اروپا سرازیر شده اند کمکرسانی می کند.

اگر چه اسرائید تجربه زیادی در کار در مناطق فاجعه زده در 31 کشور جهان دارد – از زلزله 2011 در سونامی ژاپن تا اپیدمی ابولا در غرب افریقا – این ماموریت یک چالش مضاعف است: مردمی که این بار تحت پوشش کمک های گروه قرار می گیرند از کشورهایی می آیند که بنا به سنت نسبت به اسرائیل خصومت دارند و کشورشان رسما با اسرائیل در جنگ است. اما شالتیل اهمیتی نمی دهد. می گوید «ما به همنوع خود کمک می کنیم». «وقتی درد و رنج را می بینی، نیاز را می بینی، چه فرقی که می کند که آن آدم اهل کدام کشور است.».

شالتیل که در ماموریتی در سودان جنوبی هم شرکت کرده است اضافه می کند «در نهایت، این امید هست که رابطه های انسانی ما را به هم نزدیک کند».

اما می داند اگر اولین برخورد پناهجویان سوری، عراقی، افغانستانی، پاکستانی، که شمار عظیم پناهنده ها را تشکیل می دهند، در ورود با اروپا با یک اسرائیلی باشد، شوک آور و غیرمنتظره است.

وی می گوید «ما سعی می کنیم توازنی را برقرار کنیم،». «اگر چه تیشرت اسرائید را پوشیده ایم و با هم به عبری حرف می زنیم. اما، در همین حال، می خواهیم به مردم کمک کنیم. نمی خواهیم دیواری بین خودمان و دیگران بکشیم.».

کاردوش که بیشتر وقت به عربی سخن می گوید اضافه می کند، از این گذشته، اگر چه اسرائیلی ها ستاره های آبی روشن داود روی تیشرت شان است، در میان آشوب و هیجان پناهنده هایی که به ساحل می رسند، کسی حواس اش به این علائم نیست .

در میان پناهنده ها، آنها که علامت روی تیشرت را تشخیص می دهند، بیشترشان برخورد مثبت دارند، اگرچه برخی نیز مقاومت نشان می دهند. یکی از مردها که از سوی دکتر شالتیل تحت درمان قرار گرفت چندین بار از کاردوش پرسید «راستش را بگو. این یهودی است؟»

کاردوش می گوید: «سعی کردم جوابی ندهم. ولی او باز پرسید. بالاخره گفتم، «او می خواهد به تو کمک کند، چه فرقی می کند که کیست؟» و «بعد از چند دقیقه مرد برگشت و به تالی بیسکویتی تعارف کرد و عذر خواست.».

یکی دیگر از مشکلات اسرائید پیدا کردن کارکنان عرب-زبان است که بتوانند با پناهنده ها گفتگو کنند. در بخش دوم کمکرسانی اسرائید، این مورد بسیار مهم است زیرا در این مرحله کمک های اولیه رواندرمانی به قربانیان فاجعه ارائه می دهند.

یکی از مددکاران اجتماعی اسرائید شنبه را به ارائه خدمات رواندرمانی به خانواده ای که دختر پنج ساله شان در راه غرق شده بود، گذراند. ماموریت یک گروه دیگر در جزیره رودس بود تا به بازماندگان یک قایق سرنگون شده که 34 سرنشین آن از جمله 15 نوزاد و کودک، غرق شده بودند، کمک کند.

ناما گورودیشر، مدیر امور جهانی اسرائید اظهار داشت: «ما در شرایط پیچیده ای کار می کنیم و کارکنان عرب زبان ما تجربه کار در شرایط دشوار را دارند،». با وجود برای کسانی که در این شرایط، کار عملی نکرده اند، مسوولیت دشواری است.

کاردوش که مدرس مدرسه پرستاری شونبرون دانشگاه تل آویو نیز هست، می گوید: «من معمولن سر کار دامن و کفش پاشنه بلند می پوشم و چهار بار در هفته به باشگاه بدنسازی می روم،». و اضافه می کند: «اما حالا اینجا هستم،» و اشاره می کند به ساحل و قایقی که بادش خالی شده، صدها جلیقه نجات، کفش بی صاحب، و آشغال – زباله های جامانده از هزاران سفر.

در این لحظه، اولویت تیم، ارزیابی نیازهای پناهجوها و تعیین نارسایی های خدمات پناهندگی مقامات یونان که زیر فشار هستند، و دیگر گروه های امداد می باشد.

اسرائید در نظر دارد تیم پزشکی خود را گسترش دهد و در آینده یک کلینیک سیار که امکانات درمانی اورژانس نیز به تازه واردان ساحلی داشته باشد را تهیه کند. همچنین خدمات روانی-اجتماعی خود را نیز در کمپ های پناهندگی گسترش می دهد.

این سازمان غیردولتی همچنین داوطلبانی دارد که در مرزهای کروات-مجار خدمت می کنند. اسرائید در نظر دارد که در آینده، در کشورهای مقصد مستقر شود، نظیر آلمان، تا به مراحل توانبخشی پناهنده ها کمک کنند.

گورودیشر می گوید: «قصد ما این است که به عنوان یک سازمان، در تمام مراحل سفر پناهندگی حضور داشته باشیم.»

در ساحل لزبوس، کار از خدمات اولیه درمانی فراتر می رود. وقتی کارش با هایپوترمی، کم آبی، جراحت، و بیماریهای مسافران تمام می شود، شالتیل پناهندگان را جمع می کند و موقعیت شان را برایشان توضیح می دهد. بعضی ها نمی دانند دقیقا در کدام کشور هستند، یا برای نمونه، در جزیره اند یا داخل کشور. بعضی ها به سختی تشخیص می دهند که از نقطه ای که ایستاده اند تا اولین کمپ ثبت نام 4 مایل پیاده راه است. وی به آن ها می گوید: «اگر شب را همینجا بمانید و صبح راه بیفتید امنیت بیشتری خواهید داشت،» و به آنها نقشه ای که از انتشارات اسرائید است و توضیحات لازم روی آن به عربی نوشته شده است، می دهد. سعی داوطلب ها این است که در موردی که می توانند کمک کنند.

بغاز آراد، یکی دیگر از داوطلب ها که فعالیت های اسرائید را مکتوب می کند و به نقل و انتقال تیم مدیریت می کند می گوید: «موقعیت بی سر و سامانی است. معمولن اول، نمی دانی چه می خواهی. فقط سعی می کنی راهی برای کمک پیدا کنی. سعی می کنی بفهمی به چه چیزی نیاز هست،».

کمیته آمریکن-جویش گفته است بودجه اسرائید را افزایش خواهد داد. اسرائید از گروه های دیگر آمریکایی یهودی و نیز از دولت اسرائیل نیز تامین بودجه می شود.

دیوید هاریس، مدیر اجرایی ای جی سی گفت: «در این روزهای مقدس سال یهودی، شکر می کنیم که امکان خدمت داریم … تا به سوری هایی که از جنگ وحشتناک در سرزمین خود گریخته اند، کمک کنیم زندگی خود را دوباره شروع کنند،».

برای شالتیل، دیدن ده ها هزار پناهنده ای که پیاده به سوی اروپا می رفتند منظره ای دردناک بود.

او می گوید: «وقتی می گوییم هرگز، در واقع مسئولیتی را به عهده می گیریم تا از فاجعه جلوگیری کنیم». «اگر چه من قادر نیستم جنگ سوریه را تمام کنم، اما می توانم اینجا کاری بکنم.».