من در یک فرودگاه خیلی شلوغ در ساحل شرقی ایالات متحده، بیش از یک ساعت توی صف ایست امنیتی ایستاده ام. توی سالن پروازهای خارجی که به اندازه یک انبار خیلی بزرگ بود، صفی متشکل از صدها و صدها آدم بود و صف آنقدر دراز بود که دو بار و سه-بار و چهاربار پیچ خورده بود؛ مردم به هم فشرده شده بودند و وقتی با زحمت تمام به سمت دستگاه های وارسی کیف و چمدان می رفتند به چپ و راست تنه می زدند. به من گفته شده بود که اندازه این صف و مدت انتظار در آن امری عادی است. از قرار معلوم هر کسی که وارد این پایانه شود، می تواند به این صف بپیوندد.

گردشگران در فرودگاه بین المللی شرم الشیخ مصر ۶ نوامبر ۲۰۱۵ پیش از داخل شدن به باجه کنترل بلیت، در صف ورودی امنیتی منتظر هستند.

گردشگران در فرودگاه بین المللی شرم الشیخ مصر ۶ نوامبر ۲۰۱۵ پیش از داخل شدن به باجه کنترل بلیت، در صف ورودی امنیتی منتظر هستند.

من برای بازرسی وسایلم نیز، در سراسر اروپا توی صف های سالن های پروازهای خارجی نیز منتظر مانده ام. مدت ها لای انبوه مسافران و چرخ-دستی های انباشته از ساک و چمدان منتظر مانده ام. در این فرودگاه نیز هر کسی وارد پایانه شود می تواند آزادانه به جمعیت دسترسی داشته باشد.

در فرودگاه های سراسر جهان با انبوه مسافران ناشکیبا در نوار-چرخان، منتظر رسیدن و برداشتن چمدان ام مانده ام. در بعضی فرودگاه ها، این بخش از دسترس افراد دیگر خارج است. در بعضی فرودگاه ها، پلیس و نگهبان مسلح در این بخش وجود دارد. و در دیگر فرودگاه ها، هم سالن ترخیص و هم بخش نوار چرخان چمدان و بار مسافران، به روی مردم خیابان باز هستند.

در پروازهای هواپیمایی های مختلف اروپایی به مقصد تل آویو، در بخش امنیت ظاهرا فوق العاده سختگیرانه فرودگاه های مختلفی سختی کشیده ام، بند کفش هام دوبار باز شده، دیده ام که کارمندان امنیتی سر این که آیا قوطی کوچک بوبر باید اجازه داشته باشد که داخل هواپیما شود یا نه چه عذابی می دهند، دیده ام که دختر جوان ام را برای بررسی بیشتر به اتاق جانبی برده اند و همسر به-خشم-آمده من چقدر دلواپس شده بود.

مردم پس از حمله تروریستی به فرودگاه آتاتورک، ۲۸ ژوئن ۲۰۱۶ مقابل ورودی ایستاده اند. (AFP/OZAN KOSE)

مردم پس از حمله تروریستی به فرودگاه آتاتورک، ۲۸ ژوئن ۲۰۱۶ مقابل ورودی ایستاده اند. (AFP/OZAN KOSE)

چند هفته گذشته، توی فرودگاه نیوآرک پشت سر خانواده ای منتظر بودم که دختر کوچولوی مو-بافته شان چون توی لباس اش چیزی داشت که فلزیاب را به صدا در می آورد، چند بار با دستگاه بازرسی شده بود و به گریه افتاده بود.

توی فرودگاه دیگری در آمریکای شمالی، توی صفی منتظر ماندم که صرفا به این خاطر جلو نمی رفت که متصدی دستگاه وارسی کیف و چمدان نمی توانست توی صندلی اش راحت بنشیند، مدام تکان می خورد، یک کیف قرمز را برای وارسی دوباره مدام توی دستگاه می گذاشت چون هر بار که کیف را توی دستگاه می گذاشت با صندلی اش ور می رفت، و وقتی متوجه صدای غرولند مسافران منتظر شد، یک بخش دراز از صف را سرسری گشت تا صف دوباره حرکت کند.

نخست وزیر ترکیه بنعلی یلدیریم ۲۷ ژوئن ۲۰۱۶ توافق آشتی کشورش با اسرائیل را اعلام می کند. (screen capture: Channel 2)

نخست وزیر ترکیه بنعلی یلدیریم ۲۷ ژوئن ۲۰۱۶ توافق آشتی کشورش با اسرائیل را اعلام می کند. (screen capture: Channel 2)

یکبار در پروازی از یکی از کشورهای مدیترانه به اسرائیل، مدتی طولانی در وحشت به سر بردم چون چند جوان تنومند داخل هواپیما در صندلی های اطراف من نشسته بودند که موقع عبور از فلزیاب امنیتی صدای دستگاه را درآمده بود، اما به آنها بدون وارسی اجازه عبور داده شد.

بدون شک شما هم تجربه های مشابه داشته اید. یا تجربه های بدتر.

شب سه شنبه، تروریست ها در سومین فرودگاه شلوغ اروپا، در استانبول ده ها نفر را قتل عام کردند. جزئیات این قتل عام هنوز در حال به-روز شدن است، اما قاتلان ظاهرا وارد پایانه بین المللی فرودگاه آتاتورک شده اند و از سلاح ها و مواد انفجاری که همراه خود داشتند برای حمله به منطقه پارکینگ و سالن ورودی و نزدیک ایست-بازرسی امنیتی استفاده کردند. پرسنل امنیتی در محل حضور داشته، و اقدامات آنها احتمالا جلوی تلفات بیشتر را گرفته است.

یک نگهبان فرودگاه اسرائیلی در حال گشت با سگ در فرودگاه بن گوریون در نزدیکی تل آویو، ۲۲ مارس ۲۰۱۶ (AP Photo/Ariel Schalit)

یک نگهبان فرودگاه اسرائیلی در حال گشت با سگ در فرودگاه بن گوریون در نزدیکی تل آویو، ۲۲ مارس ۲۰۱۶ (AP Photo/Ariel Schalit)

از مقامات ترکیه نقل قول شده که گفته اند جلوی ورودی پایانه های این فرودگاه ایست-بازرسی امنیتی وجود دارد. نخست وزیر بنعلی یلدیریم می گوید قاتلان با تاکسی به فرودگاه آمدند، و طبق گزارش آسوشیتدپرس، «وی [وجود] هر گونه نقص امنیتی را منتفی دانست».

با احترام به آقای یلدیریم و با همدردی عمیق برای قربانیان این حادثه، باید گفت این [کنترل های امنیتی] به اندازه کافی مؤثر نبودند. همین سه ماه پیش بود که حمله تروریستی دیگری به فرودگاه بروکسل شد، و قاتلان پیش از ارتکاب کشتار، با چمدانی پر از مواد انفجاری در سالن پروازهای خارجی جولان دادند.

طبال گروه راک آمریکایی ایگلز آو دد، جولیان دوریو ۸ دسامبر ۲۰۱۵ در مقابل سالن کنسرت باتاکلان در پاریس به قربانیان حمله تروریستی ۱۳ نوامبر پاریس ادای احترام می کند. (Miguel Medina/AFP)

طبال گروه راک آمریکایی ایگلز آو دد، جولیان دوریو ۸ دسامبر ۲۰۱۵ در مقابل سالن کنسرت باتاکلان در پاریس به قربانیان حمله تروریستی ۱۳ نوامبر پاریس ادای احترام می کند.
(Miguel Medina/AFP)

امنیت فرودگاه های اسرائیل کامل نیست. ما نیز مزه قتل عام مردم در فرودگاه را چشیده ایم. اما مقامات اسرائیلی دیرزمانی است که فهمیده اند اگر اطراف ساختمان پایانه نفوذپذیر باشد، روش های امنیتی داخل فرودگاه، هر چقدر سختگیرانه باشد، فایده ای نخواهد داشت. و بنابراین، در فرودگاه بن گوریون، همه وسایل نقلیه که وارد منطقه باز فرودگاه می شوند، مورد بازرسی اولیه قرار می گیرند. ممکن است سرسری به نظر برسد؛ و حقیقا سرسری هم هست. اما صرف این که از راننده خواسته شود تا شیشه را پایین بدهد و یکی دو تا سؤال از وی پرسیده شود، به پرسنل امنیتی اولین فرصت را می دهد تا موارد مشکوک را ثبت کنند. سپس به ایست-بازرسی نسبتا سرسری دوم می رسیم که در مورد همه کسانی که وارد پایانه می شوند اعمال می شود؛ فرصتی دیگر برای مطلع شدن از موارد مشکوک. و بعد نوبت به مساله آزاردهنده بررسی پیشینه مسافران می رسد؛ موضوعی حساس؛ مصیبتی که سر برخی مسافران می آید. اما همین فرآیند، امنیت اسرائیل را قادر می سازد تا توجه اش را به مسافران مشکل-دار متمرکز کند و خطر را کاهش دهد.

عوامل متنوعی در تکنیک های بررسی پیشینه مسافران اسرائیلی دست اندر کارند. سی سال پیش، در فرودگاه هیترو، نیروهای امنیتی ال آل در وسایل یک زن جوان ایرلندی که به تل آویو مسافرت می کرد، بمبی پیدا کردند؛ این بمب را دوست-پسر اردنی اش ته کیف وی جاسازی کرده بود. هر چه از آن-ماری مورفی درباره وجود بمب سؤال شد، تاثیری نمی داشت، چون نزار هنداوی (دوست-پسر مورفی) جریان بمب را به وی نگفته بود. مورفی حامله بود و نزار هنداوی می خواست او و فرزند به-دنیا-نیامده و باقی مسافران را به کام مرگ بکشاند. اما لازم بود که شخصی مانند مورفی زیر نظر گرفته شود، چون تنها سفر می کرد و هرگز به اسرائیل نیامده بود و درست کمی قبل از پرواز بلیت اش را خریداری کرده بود.

سرعت شتاب-گرفته تروریسم بین المللی، مستلزم چیزی بیش از رویه های استاندارد و هرروزه تأمین امنیت فرودگاه ها و مکان های پر ازدحام است. حملات اواخر نوامبر پاریس، برای نمونه تأکید بر این دارد که حتی امنیت ناقص استادیوم های فوتبال هم چه نقش مؤثری در پیشگیری از تروریست ها می تواند داشته باشد، و فقدان چنین امنیتی در سالن های کنسرت چقدر فاجعه-بار است. بمبگذارها نتوانستند وارد ورزشگاه استد دو فرانس شوند چون برای جلوگیری از ورود تماشاگرنماها، نگهبان گذاشته بودند. اما در تماشاخانه باتاکلان تروریست ها نزدیک به ۹۰ نفر را کشتند؛ در این تماشاخانه هیچ پرسنل امنیتی مقابل درهای ورودی وجود نداشت.

وقتی چند ساعت پس از انفجار و کشتار در فرودگاه کشورتان می آیید با غرور اعلام می کنید که هیچ نقص امنیتی در فرودگاه وجود نداشته، خب این حرف یعنی دعوت-از گروه بعدی قاتلان. و با بی وجدانی، دعوتی است به تمام فرودگاه های سراسر جهان.