با ختم رسمی مشارکت واشنگتن در قرارداد هسته ای، وزیر دفاع از ترامپ برای وارد آوردن «ضربه ای حساس» به حضور نظامی منطقه ای ایران، تشکر کرد .

آویگدور لیبرمن وزیر دفاع اسرائیل از تصمیم «جسورانه» دونالد ترامپ رئیس جمهور ایالات متحده در تجدید تمام تحریم های ایالات متحده علیه ایران که تحت قرارداد هسته ای ۲۰۱۵ برداشته شده بود، تقدیر کرد.

لیبرمن گفت که تحریم های تجدید شده که روز دوشنبه به اجرا در آمد و صنایع نفتی و مالی کشور را هدف گرفت، «تحولی عظیمی است که خاورمیانه در انتظارش بوده است».

وزیر که کمتر سابقه داشته به زبان انگلیسی توئیت کند، نوشت «در حرکتی منفرد، ایالات متحده ضربه ای محکم به استقرار ایران در سوریه، لبنان، غزه، عراق، یمن وارد کرد». «آقای رئیس جمهور ترامپ، بار دیگر شاهکار کردید! متشکریم».

تحریم های روز دوشنبه دومین مرحله از تحریم هایی هستند که دولت ترامپ از زمان خروج از توافق هسته ای در سال جاری علیه جمهوری اسلامی به اجرا گذاشته است. این عقبگرد به مشارکت ایالات متحده در معاهده دوران اوباما پایان داد، معاهده ای که با توجه به آن که ایران دیگر نمی تواند از بیلیون ها دلاری که تحت قراردادی جهت محدودیت برنامه هسته ای این کشور در ازای رفع تحریم ها به آن پرداخت می شد، بهره ور شود، در وضعیتی بلاتکلیف قرار دارد.

اسرائیل، که ایران را دشمنی علیه موجودیت خود به شمار می آورد و از ابتدا با قرارداد مخالفت می ورزید، از خروج ایالات متحده از این قرارداد و تجدید تحریم ها استقبال گسترده کرد.


تصویر: دونالد جی. ترامپ رئیس جمهور روز دوشنبه حکم ریاست جمهوری در رابطه با ایران در اتاق سبز کلوب ملی گلف ترامپ را امضا می کند، ۶ اوت ۲۰۱۸، شهرستان بدمینیستر، نیوجرسی.
(Official White House Photo by Shealah Craighead)

طی روزهای آخر هفته، بنیامین نتانیاهو نخست وزیر از ترامپ برای «اقدام تاریخی» علیه «رژیم جنایتکار تروریستی ایران که سراسر جهان را به خطر انداخته» تشکر کرد.

وی در پیامی ویدئویی که شنبه منتشر شد، گفت «تأثیر تحریم های اولیه از حالا احساس می شود – [پول رایج کشور] نزول کرده، اقتصاد ایران نزول کرده و از همین حالا تأثیرات میدانی را مشاهده می کنیم».

ایران تا پیش از این نیز در چنگ بحران اقتصادی بوده است. ریال آن دو سوم ارزش خود را از ماه مه از دست داد و اکنون در تبادل های مالی هر ۱۴۵هزار ریال معادل یک دلار ایالات متحده محسوب می شود که به نسبت یک سال پیش، که ۴۰۵۰۰ ریال معادل یک دلار ایالات متحده بود، نزول کرده است.

صادرات نفت ایران روزانه یک میلیون بشکه سقوط کرده، اگرچه هند و چنین همچنان به خرید آن ادامه می دهند. اکثر اروپاییان، و نیز ژاپن و کره جنوبی خرید آن را متوقف کرده اند.


تصویر: در عکسی از ۲۵ ژوئن ۲۰۱۸، گروهی از تظاهرکنندگان در بازار بزرگ قدیم تهران، ایران، به شعار دادن مشغول اند. (Iranian Labor News Agency via AP, File)

هرج و مرج اقتصادی، باعث تظاهرات گسترده ضد دولتی در اواخر سال گذشته، و منجر به دستگیری حدود ۵۰۰۰ نفر و کشته شدن دست کم ۲۵ تن شد.

اقتصاد ایران که از پیش نیز بیمار بود، محتمل است اکنون با تحریم های تازه ایالات متحده به دشواری بیشتری بخورد، اگرچه سیاستمداران و معترضان لحنی مدافعه-جو اتخاذ کرده اند.

روز دوشنبه، تهران روز خود را با مانورهای دفاع هوایی و تصدیق حسن روحانی رئیس جمهور بر این که ملت با «شرایط جنگی» مواجهه است، آغاز کرد.

در سخنان وی که از تلویزیون دولتی پخش شد، روحانی سوگند یاد کرد که جمهوری اسلامی «از این تحریم های غیرقانونی و ناعادلانه با سربلندی عبور خواهد کرد زیرا این تحریم ها خلاف مقررات بین المللی است».

تلویزیون دولتی فیلمی از مانورهای نظامی دو روزه سامانه دفاع هوایی و باتری ضدهوایی که در بخش بزرگی از شمال کشور برگزار می شود، پخش کرد. این مانور قرار است تا آخر روز سه شنبه ادامه یابد. امیرارتش ایران، دریادار حبیب الله سیاری گفت ارتش ملی و شبه نظامیان سپاه پاسداران انقلاب ایران هر دو در این تمرینات شرکت داشته اند.


تصویر: حسن روحانی رئیس جمهور حین سخنرانی در جلسه باز مجلس هنگام رأی اعتماد به چهار وزیر تازه، تهران، ایران، ۲۷ اکتبر ۲۰۱۸. (Ebrahim Noroozi/AP)