در کوردستان عراق که زمانی محل سکونت جامعهٔ پویای یهودیان بود، حدود ۴۰۰ خانواده یهودی الاصل بجا مانده اند؛ برخی مخفیانه به آداب دینی خود را بجا می آورند، و دیگران به اسلام گرویده اند.

اربیل، عراق – «عمر فرهادی» که در عراق بزرگ شده است، در روزهای سبت که همسایه های یهودی اش دست از کار کشیده اند، غذا گرم می کند. شمار کمی باقی مانده اند، و سنت های ایشان دارد رنگ می بازد.

یهودیان، در سراسر عراق، ریشه های عمیق دارند. ابراهیم در شهر «اور» در فلات جنوبی این کشور بدنیا آمد، و تدوین تلموذ بابلی، از متون اصلی یهودیان، در شهری به همین نام در کشوری که امروز کشوری عربی است، انجام شد.

طبق سرشماری ۱۹۱۷ امپراطوری عثمانی، زمانی یهودیان ۴۰ درصد جمعیت بغداد را تشکیل می دادند.

اما پس از تاسیس کشور اسرائیل در ۱۹۴۸، تنش های منطقه ای به اوج رسید و کارزارهای یهودی ستیز براه افتاد و اکثر یهودیان عراق را به فرار از کشور واداشت.

اربیل، پایتخت اقلیم کوردستان در شمال ناحیه، زمانی در مرکز قلمرو پادشاهان باستانی «آدیابن» قرار داشت که در قرن یکم به یهودیت گرویدند و هزینه های ایجاد معبد یهودیان را تامین کردند.

امروز، عراقی ها خاطرات شیرینی از دوستان و همسایگان یهودی، از جمله فرهادی ۸۲ ساله دارند که پدرش در بخش یهودی نشین اربیل مغازه ای داشته است.

Ranj Abderrahman Cohen, an Iraqi Kurdish Jewish man, walks next to a ruined Jewish synagogue in Arbil, the capital of the autonomous Kurdish region of northern Iraq, on July 5, 2020. – Jews were historically Iraq’s second-largest religious sect, comprising 40 percent of Baghdad’s population according to a 1917 census. But since the creation of Israel in 1948, regional tensions skyrocketed and anti-Semitic campaigns took hold, pushing most of Iraq’s Jews to flee. Today, Iraqis have fond memories of Jewish friends and neighbours, including 82-year-old Farhadi, whose father owned a shop in a Jewish-majority district of Arbil. (Photo by SAFIN HAMED / AFP)


تصویر:‌«رانی عبدالرحمن کوهن»، یک مرد کورد یهودی عراقی، از کنار خرابه های کنیسای یهودی در اربیل، پایتخت اقلیم خودمختار کورستان در شمال عراق می گذرد، ۵ ژوئیه ۲۰۲۰. (SAFIN HAMED / AFP)

خود فرهادی در مدرسه چندین همکلاسی یهودی داشته و از یک آموزگار یهودی، «بنهاز عسرا سلیم» انگلیسی آموخته است.

فرهادی بیاد می آورد که «یک روز، در اوایل سال ۱۹۵۰، پروفسور بنهاز برای خداحافظی با معلم عربی ما آمد. آن دو هم را در آغوش گرفتند و گریستند، زیرا بنهاز می رفت که به اسرائیل برود».

«همه ما دانش آموزان هم به گریه افتادیم. این پایان روزگار یهودیان در اربیل بود».

پیوندهایی که رنگ می بازند

در ۱۹۴۸، حدود ۱۵۰۰۰۰ یهودی که هنوز در عراق زندگی می کردند، بسرعت از آنجا خارج شدند. در ۱۹۵۱، حدود ۹۶درصد از ایشان از کشور عزیمت کرده بودند. ماندن، به معنای رویارویی با تبعیض های روزافزون و مصادره اموال بود.

متن کامل را در لینک زیر مطالعه کنید
https://www.timesofisrael.com/in-erbil-iraqs-few-remaining-jews-cling-to-a-fading-heritage/